Dwór w Łopusznej ponownie otwarty. Startuje wystawa o dzieciństwie pod Tatrami

Po blisko roku przerwy Dwór w Łopusznej znów przyjmuje zwiedzających, a pierwszą propozycją po remoncie jest wystawa „Mali Gazdowie. Dzieciństwo pod Tatrami”. Ekspozycja przygotowana przez Muzeum Tatrzańskie od razu nadaje odnowionemu miejscu wyraźny kierunek: opowiada o losach najmłodszych mieszkańców Podtatrza i o tym, jak wyglądało ich codzienne życie od końca XIX wieku do lat 50. XX wieku.

Otwarcie wystawy odbyło się w piątek, a pierwsi goście mogli nie tylko zobaczyć ekspozycję, lecz także zajrzeć do odnowionych wnętrz dworu. W uroczystym wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele lokalnych samorządów oraz instytucji kultury.

Wystawa, która pokazuje dzieciństwo bez upiększeń

Za przygotowanie ekspozycji odpowiada Anna Koza, kierownik Działu Etnograficznego Muzeum Tatrzańskiego. Jak podkreślono podczas otwarcia, stworzenie wystawy trwało wiele miesięcy i wymagało współpracy z muzeami, archiwami oraz prywatnymi kolekcjonerami. To właśnie dzięki temu udało się zebrać materiał, który pozwala opowiedzieć o dzieciństwie na Podhalu w szerokim, historycznym ujęciu.

Medium, za pomocą którego opowiadamy o dzieciństwie, jest przede wszystkim fotografia. Najstarsze zdjęcia pochodzą z lat 70. XIX wieku, a najnowsze z lat 50. XX wieku

Anna Koza, kierownik Działu Etnograficznego Muzeum Tatrzańskiego

Prezentowane fotografie pochodzą głównie ze zbiorów Muzeum Tatrzańskiego, ale także z Muzeum Etnograficznego w Krakowie, Archiwum Narodowego w Krakowie, Ośrodka Dokumentacji Tatrzańskiej im. Zofii i Witolda Paryskich Tatrzańskiego Parku Narodowego oraz z kolekcji prywatnych. Dzięki temu wystawa pokazuje nie tylko obrazy z muzealnych zasobów, ale też materiał rzadziej dostępny publicznie.

Praca, rodzina i codzienność najmłodszych na Podhalu

Tytuł wystawy nie jest przypadkowy. Odwołuje się do znaczenia pracy w życiu dzieci wychowujących się w podhalańskich gospodarstwach. Od najmłodszych lat pomagały one w codziennych obowiązkach, przygotowując się do ról gazdy i gaździny. Wystawa pokazuje więc dzieciństwo, które było związane z obowiązkami, skromnymi warunkami i brakiem wygód.

Jednocześnie ekspozycja nie sprowadza tego obrazu wyłącznie do trudów. Pokazuje też bliskość rodziny, drobne codzienne radości oraz relację człowieka z otaczającą przyrodą i lokalną gospodarką. To właśnie te elementy współtworzyły wychowanie najmłodszych mieszkańców regionu i wpływały na ich dorastanie.

Odnowiony dwór jako nowe miejsce spotkań z historią regionu

Dwór w Łopusznej po remoncie ma pełnić rolę nie tylko przestrzeni wystawienniczej. W planach jest również organizowanie spotkań, wydarzeń kulturalnych i działań, które będą popularyzować historię regionu. Otwarta właśnie ekspozycja ma być pierwszym sygnałem, że obiekt wraca do życia w szerszym, społecznym znaczeniu.

Podczas uroczystości podziękowano osobom zaangażowanym w przygotowanie wystawy. Wśród nich wymieniono Annę Kozę, Katarzynę Gonciarczyk-Józkowy i Sylwię Plucińską, a także Adama Soroczyńskiego, autora identyfikacji wizualnej ekspozycji, oraz Annę Żuber, odpowiedzialną za koordynację i realizację projektu. To pokazuje, że za końcowym efektem stoi praca kilku zespołów i instytucji.

Dlaczego to ważne dla mieszkańców

Odnowienie dworu i uruchomienie pierwszej po remoncie wystawy mają znaczenie nie tylko dla miłośników historii. Dla lokalnej społeczności to szansa na kontakt z dziedzictwem Podtatrza w miejscu silnie związanym z regionem. Tego typu instytucje budują pamięć o dawnym życiu wsi i pomagają młodszym pokoleniom zrozumieć, jak bardzo zmieniła się codzienność na przestrzeni ostatnich dziesięcioleci.

Wystawa „Mali Gazdowie. Dzieciństwo pod Tatrami” będzie dostępna przez najbliższy rok, dając czas na spokojne poznanie opowieści o dzieciństwie widzianym oczami dawnych mieszkańców Podhala. To także początek nowego rozdziału dla samego Dworu w Łopusznej, który ma służyć jako miejsce spotkań z historią, kulturą i lokalną tożsamością.

Informacje przekazało Muzeum Tatrzańskie.